تفاوت روغن موتور 5W30 و 5W40؛ آیا میتوان آنها را جایگزین کرد؟
تصور کنید در زمان تعویض روغن، مکانیک پیشنهاد میدهد بهجای گرانروی توصیه شده در دفترچه، درجه دیگری بریزید با این ادعا که برای فصل گرم یا موتور کارکرده بهتر است. در چنین وضعیتی، آگاهی از تفاوت روغن موتور ۵W۳۰ و ۵W۴۰ مانع از تصمیمگیریهای اشتباه و آسیب به قطعات داخلی میشود. بسیاری از رانندگان دقیقاً نمیدانند روغن ۵W۳۰ بهتر است یا ۵W۴۰ و اینکه تغییر این درجه چه تبعاتی برای راندمان خودرو دارد.
همچنین این پرسش کلیدی که آیا میتوان ۵W۳۰ و ۵W۴۰ را ترکیب یا جایگزین کرد همواره دغدغه صاحبان خودروها بوده است. بررسی دقیق مشخصات این دو روانکار نشان میدهد که هر یک برای مدار روغنکاری خاصی مهندسی شدهاند و انتخاب بین آنها مستلزم شناخت رفتار روانکار در دماهای مختلف است.
مفهوم ویسکوزیته و نقش استاندارد SAE J۳۰۰ در روغن موتور
برای درک صحیح تفاوت روغن موتور ۵W۳۰ و ۵W۴۰، نخست باید ساختار درجهبندی روانکارها را بشناسیم. انجمن مهندسان خودرو با ارائه استاندارد SAE J۳۰۰ در روغن موتور، شاخص گرانروی را به دو بخش دماهای پایین و بالا تقسیم کرده است. حرف W مخفف کلمه زمستان و عدد قبل از آن، قابلیت جاریشدن روانکار را هنگام روشنکردن موتور در هوای سرد نشان میدهد.
هرچه این عدد کوچکتر باشد، روغن در سرمای شدید سیالتر مانده و سریعتر به بالای موتور میرسد. عدد دوم که بعد از حرف W میآید، غلظت روغن را در دمای کاری موتور یعنی حدود ۱۰۰ درجه مشخص میکند. برای انتخاب گرانروی روغن موتور مناسب، درک این اعداد ضروری است. جهت آشنایی با دستهبندیهای مختلف، به صفحه روانکارها مراجعه کنید. این استاندارد جهانی مرجع اصلی تمام سازندگان برای تعیین غلظت مناسب است.
بررسی تخصصی روغنموتور ۵W۳۰
روغنهای دارای درجه ۵W۳۰ بهگونهای طراحی شدهاند که مقاومت هیدرولیکی کمتری در برابر قطعات متحرک ایجاد کنند. این مشخصه باعث میشود راندمان مصرف سوخت بهبودیافته و قطعات در زمان روشنکردن موتور در هوای سرد سریعتر روانکاری شوند. برای پاسخ به این پرسش که روغن ۵w۳۰ برای چه خودرویی مناسب است؟ باید به موتورهای مدرن با فاصلهگذاری کم بین قطعات اشاره کرد. استفاده از این گرید در خودروهای جدید باعث گردش روانتر روانکار در مجاری باریک میشود.
در پاسخ به اینکه روغن۵W۳۰ بهتر است یا ۵W۴۰؟ نیز باید گفت در خودروهایی با طراحی فنی بهینه، این روانکار عملکرد بهتری دارد. در صورت نیاز به بررسی محصولات سواری میتوانید از بخش روغن موتور سواری دیدن فرمایید. محصولاتی نظیر روغن موتور مانول Energy ۵W-۳۰ ۷۵۱۱ حجم ۴ لیتر نمونهای از این رده محسوب میشوند. تفاوت روغن موتور ۵W۳۰ و ۵W۴۰ بیشتر در غلظت نهایی نمایان میشود.
بررسی تخصصی روغنموتور ۵W۴۰
روغن با گرانروی۵W۴۰ لایه محافظ ضخیمتری در دماهای بالا روی قطعات تشکیل میدهد. این ویژگی در شرایط رانندگی پرفشار یا تابستانهای گرم، از تماس مستقیم فلز با فلز جلوگیری میکند. هنگام بررسی اینکه روغن ۵w۴۰ برای چه فصولی کاربرد دارد، مشخص میشود که این روانکار در مناطق گرمسیر پایداری خوبی از خود نشان میدهد. تفاوت روغن موتور ۵W۳۰ و ۵W۴۰ در این نقطه آشکار میگردد؛ زیرا گرید ۴۰ در دمای ۱۰۰ درجه ویسکوزیته بالاتری حفظ میکند.
بنابراین، برای این سؤال که روغن ۵W۳۰ بهتر است یا ۵W۴۰، پاسخ مستقیم به دمای محیط و طراحی موتور بستگی دارد. مفهوم روغن تابستانی ۵w۴۰ و زمستانی ۵w۳۰ به همین اختلاف رفتار در دماهای شدید اشاره دارد. یک نمونه مناسب از این گرید، روغن موتور بهران سوپر رانا ۵w۴۰ SN حجم ۴ لیتر است.
جدول مقایسه روغنموتور ۵W۳۰ و ۵W۴۰
برای مقایسه میان این دو روانکار، بررسی پارامترهایی مانند غلظت در دمای کاری، افت فشار و میزان صرفهجویی در سوخت اهمیت دارد. در جدول زیر تفاوت روغن موتور ۵W۳۰ و ۵W۴۰ بهصورت خلاصه آورده شده تا بدانید روغن ۵W۳۰ بهتر است یا۵W۴۰؟ و در چه شرایطی کاربرد دارند. هنگام تغییر درجه، توجه داشته باشید که آیا میتوان ۵W۳۰ و ۵W۴۰ را ترکیب یا جایگزین کرد یا خیر؛ جهت مشاهده انواع گریدهای استاندارد، دستهبندی روغن موتور در دسترس شما است. این جدول به تصمیمگیری بر اساس اقلیم و شرایط خودرو کمک میکند. مفاهیمی چون روغن تابستانی ۵w۴۰ و زمستانی ۵w۳۰ بر همین اساس سنجیده میشوند.
|
پارامتر |
روغنموتور ۵W۳۰ |
روغنموتور ۵W۴۰ |
|
ویسکوزیته در ۱۰۰ درجه |
بین ۹.۳ تا ۱۲.۵ سانتی استوک |
بین ۱۲.۵ تا ۱۶.۳ سانتی استوک |
|
پایداری فیلم روغن در دمای بالا |
متوسط |
بالا |
|
تأثیر بر کاهش مصرف سوخت |
بالا |
متوسط |
|
محافظت از قطعات کارکرده |
متوسط |
بسیار خوب |
|
مناسب برای اقلیم |
معتدل تا سردسیری |
گرمسیری و تابستان |
ترکیب یا جایگزینی روغنموتور ۵W۳۰ و ۵W۴۰
یکی از دغدغههای اصلی رانندگان این است که آیا میتوان ۵W۳۰ و ۵W۴۰ را ترکیب یا جایگزین کرد یا خیر؟ در شرایط اضطراری مانند افت سطح روغن در میان جاده، افزودن مقداری از گرید دیگر اگر سطح کیفی یکسانی داشته باشند، مشکل فوری ایجاد نمیکند. اما جایگزینی روغن موتور با گرانروی متفاوت بهصورت دائمی توصیه نمیشود، مگر اینکه دفترچه راهنمای خودرو اجازه استفاده از هر دو درجه را داده باشد.
تفاوت روغن موتور ۵W۳۰ و ۵W۴۰ در ویسکوزیته نهایی میتواند فشار پمپ روغن را تغییر دهد. برای خودروهایی که سازنده استفاده از ۵W۳۰ را مجاز دانسته، روغن موتور آیسین مدل ۵W-۳۰ SN PLUS حجم ۴ لیتر انتخابی مناسب است. همچنین محصولاتی مانند روغن موتور بهران مدل سوپر رانا پلاس ۵W۳۰ SN plusحجم ۴ لیتر برای این گرید تولید شدهاند. مخلوطکردن مداوم دو غلظت باعث نامشخص شدن رفتار حرارتی روغن در موتور خواهد شد.
انتخاب گرانروی روغن موتور مناسب برای خودروهای مختلف
برای اینکه بدانیم کدام گرانروی برای پراید، پژو، تیبا مناسب است یا باید برای محصولات وارداتی چه روغنی بریزیم، باید به توصیه سازنده رجوع کنیم. در بیشتر خودروها TU۵ یا دنا با موتور EF۷، گرانروی ۵W۴۰ یا ۱۰W۴۰ توسط سازنده پیشنهاد شده است، درحالیکه برای خودروهای جدیدتر کرهای و ژاپنی معمولاً ۵W۳۰ تجویز میشود. برای دانستن اینکه روغن ۵w۳۰برای چه خودرویی مناسب است باید دفترچه راهنما را بررسی کرد.
در مورد خودروهای قدیمیتر، گاهی روانکارهایی مانند روغن موتور مانول Defender ۱۰W۴۰ حجم ۴ لیتر مورداستفاده قرار میگیرند. تفاوت روغن موتور ۵W۳۰ و ۵W۴۰ باید بر اساس ساختار اویل پمپ و فواصل قطعات خودروها سنجیده شود. در پاسخ به اینکه روغن ۵W۳۰ بهتر است یا ۵W۴۰؟ باید گفت هر مدل خودرو نیاز مشخصی دارد و نسخه یکسانی وجود ندارد. همچنین باید بررسی کرد که آیا میتوان ۵W۳۰ و ۵W۴۰ را ترکیب یا جایگزین کرد تا آسیب فنی رخ ندهد.
عملکرد روغن ۵w۳۰ با ۵w۴۰ برای خودروهای با کارکرد بالا
باگذشت زمان و افزایش کیلومتر کارکرد، فاصله بین یاتاقانها و رینگ پیستون به دلیل سایش جزئی بیشتر میشود. در چنین شرایطی، مسئله استفاده از روغن ۵w۳۰ با ۵w۴۰ برای خودروهای با کارکرد بالا مطرح میگردد. برخی تعمیرکاران بر این باورند که سوئیچ به گرید بالاتر به کاهش روغنسوزی یا بیآبی موتور کمک میکند. اما آیا این کار درست است؟ تفاوت روغن موتور ۵W۳۰ و ۵W۴۰ در این سناریو به پایداری ضخامت فیلم روغن مربوط میشود.
اگر موتور دچار کمکردن روغن شده باشد، روغن ۵W۴۰ میتواند فرار روغن را کاهش دهد. اما قبل از اینکه تصمیم بگیرید روغن ۵W۳۰ بهتر است یا ۵W۴۰، باید علت افت فشار بررسی شود. برای این خودروها حتماً خرید از فروشگاه معتبری مانند شهر روغن که ضمانت کتبی اصالت ارائه میدهد، پیشنهاد میشود. تغییر گرانروی نباید بدون سنجش وضعیت سلامت قطعات انجام گیرد. عباراتی چون روغن تابستانی ۵w۴۰ و زمستانی ۵w۳۰ نیز نباید توجیهکننده تغییر غلظت غیراصولی باشند.
اشتباهات رایج در انتخاب ویسکوزیته و جایگزینی روغنموتور
یکی از اشتباهات متداول در میان رانندگان، تغییر غلظت بر اساس شایعات یا فصل سال بدون توجه به طراحی موتور است. برخی تصور میکنند در فصول گرما حتماً باید روانکار غلیظتری بریزند، درحالیکه سیستم خنککاری موتورهای جدید دمای کاری را ثابت نگه میدارد. جایگزینی روغن موتور با گرانروی متفاوت بدون مجوز سازنده میتواند باعث افت فشار روغن در مجاری باریک یا افزایش استهلاک شود.
همچنین عدم درک درست از استاندارد SAE J۳۰۰ در روغن موتور سبب میشود افراد صرفاً بر اساس قیمت یا برند تصمیم بگیرند. درک تفاوت روغن موتور ۵W۳۰ و ۵W۴۰ از بروز این اشتباهات جلوگیری میکند. برای انتخاب صحیح، نادیدهگرفتن دستورالعملهای دفترچه خودرو بزرگترین خطا است. تصمیمگیری درباره اینکه آیا میتوان ۵W۳۰ و ۵W۴۰ را ترکیب یا جایگزین کرد باید بر مبنای توصیههای فنی مهندسان انجام شود.
سؤالات متداول تفاوت روغن موتور ۵W۳۰ و ۵W۴۰
۱. آیا میتوان در فصل تابستان بهجای ۵W۳۰ از روغن ۵W۴۰ استفاده کرد؟
اگر در دفترچه خودرو، استفاده از هر دو گرید مجاز دانسته شده باشد، مانعی ندارد. اما اگر سازنده صرفاً ۵W۳۰ را تجویز کرده باشد، نباید گرانروی را تغییر داد، زیرا تفاوت روغن موتور ۵W۳۰ و ۵W۴۰ در غلظت گرم میتواند جریان روانکار را کند نماید.
۲. روغن ۵w۳۰ با ۵w۴۰ برای خودروهای با کارکرد بالا چه تفاوتی دارد؟
خودروهای با کارکرد بالا که دچار فاصله بین قطعات شدهاند، روغن ۵W۴۰ به دلیل ایجاد لایه ضخیمتر میتواند به کاهش صدای موتور و کنترل فرار روغن کمک کند.
۳. بین روغن ۵w۳۰ با ۵w۴۰ کدام بهتر است؟
پرسش روغن ۵W۳۰ بهتر است یا ۵W۴۰ کاملاً به میزان سایش قطعات بستگی دارد.
۴. روغن ۵w۳۰ برای چه خودرویی مناسب است؟
برای خودروهای مدرن بافاصله مجاری باریک مناسب است.
۵. آیا ترکیب روغن ۵w۳۰ با ۵W۴۰ خطرناک است؟
در پاسخ به اینکه آیا میتوان ۵W۳۰و ۵W۴۰ را ترکیب یا جایگزین کرد باید گفت ترکیب اضطراری مشکلی ایجاد نمیکند، اما ترکیب دائمی باعث نامشخص شدن ویسکوزیته نهایی روانکار خواهد شد.
سنجش عواملی همچون میزان سایش قطعات، دمای محیط و توصیه دقیق سازنده، پاسخ نهایی به این دغدغه را روشن میسازد. در نهایت دانستن اینکه کدام گرانروی برای پراید، پژو، تیبا مناسب است و سنجش اینکه آیا میتوان ۵W۳۰ و ۵W۴۰ را ترکیب یا جایگزین کرد، شما را از هزینههای سنگین تعمیرات بینیاز میکند. تصمیمگیری آگاهانه بر اساس غلظت و استانداردهای تعیینشده توسط مهندسان، ضامن کارکرد روان موتور خودرو در طولانیمدت است.